De comeback van een oudere jongere

Sinds een paar jaar kennen we door Saskia Noort & co de nieuwe literaire subclassificatie ‘chiklit’. Altijd een beetje scabreus vinden klinken, die term. Ook altijd gedacht dat aan het andere eind van het literaire spectrum dan de mannelijke variant ‘dicklit’ moest bestaan. Is natuurlijk ook zo. Denk bijvoorbeeld aan Nick Hornby wiens ‘High Fidelity’ bol stond van de muziekcitaten en filosofietjes van oudere jongeren.

‘High Fidelity’ zal ongetwijfeld ook voorkomen in de boekenkast van Jerry Goossens. De Utrechtse schrijver levert met ‘Vreeland’ een oerhollandse satire af over de entertainmentindustrie, de media en BN-ers. Zeg maar een poldervariant van Hornby.

Hoofdpersonage is Brendan Thomas Vreeland, kind van beatnik-ouders, die in 1984 een dijk van een hit had met zijn nummer ‘Leap of Faith’. Bijna 25 jaar later is B.T. een uitdijende, cynische veertiger die zich nog steeds financieel kan bedruipen van de royalties die zijn one hit wonder ook na al die jaren oplevert. Maar Vreeland droomt van een comeback.

Housemix
Die media-comeback dient zich onverwachts aan wanneer B.T. tot zijn eigen stomme verbazing een relatie krijgt met Meike, het heetste soapsterretje van het moment. Zij had als kind haar kamertje vol hangen met posters van Vreeland en ziet nu een meisjesdroom in vervulling gaan. Als B.T.’s pragmatische manager de kans van het moment grijpt en een housemix van ‘Leap of Faith’ uitbrengt, staat de voormalige nederrocker ineens weer volop in de schijnwerpers.

Wraak
Dan blijkt plots B.T.’s neefje Victor, die als hulpverlener in Afghanistan werkte, bij een roofoverval gedood. Zijn oudere zus Moira eist wraak voor de moord op haar zoon en dwingt Vreeland gebruik te maken van een gruwelijk aanbod. De executie van de twee moordenaars moet namelijk volgens de Talibanrechtbank voltrokken worden door een mannelijk familielid van het slachtoffer. En dat is natuurlijk weer gefundenes Fressen voor de nationale en internationale media…

Zoekplaatje
De mooiste & leukste passages van het boek zijn te vinden in de rake flashbacks naar de jeugdjaren die Brendan Thomas met Moira doorbracht op de hippieboerderij van hun ouders.
Verder zijn er grappig-snedige beschrijvingen van het hedendaagse muziekmilieu, talkshows en leeghoofdige Bekende Nederlanders (leuk zoekplaatje: wie is wie?). Smullen!

Over de kop
Helaas gaat ‘Vreeland’ aan het eind nogal over de kop. De executie in het een voetbalstadion van Kaboel mondt uit in een volksfeest waar het aanwezige publiek massaal ‘Leap of faith’ zingt. Als het meegereisde soapsterretje dan ook nog verkiest in Afghanistan te blijven, omdat de anonimiteit van de boerka haar wel bevalt, dan weet je: dit zijn een paar metaforen te ver.

Ook het onverwachte ‘happy end’, dat ‘De vliegeraar van Kabul’ in herinnering roept, doet afbreuk aan een overigens zeer lezenswaardig, snel geschreven en lekker weghapbaar boek, voor én over ouder wordende jongens.

Eindoordeel: een 8-minnetje. En een dikke 9 voor de bijgeleverde cd met speciaal gecomponeerde soundtrack.

Muziekklassiekers in de blender

Ik ben gek op lijstjes, vooral als ze over muziek gaan, dus ook het jaarlijkse Top 2000 gebeuren mag zich in mijn belangstelling verheugen. Hoewel ik ook de eerste ben om dergelijke publieksranglijstjes weer snel te relativeren.

Zelf kan ik nog wel een zwik klassieke popsongs aller tijden ophoesten, maar ik zou de grootste moeite hebben om die dan vervolgens in een rangvolgorde te zetten.

OK, op nr. 1 staat voor mij onbetwist ‘God only knows’ van The Beach Boys, op de voet gevolgd door ‘Penny Lane / Strawberry Fields’ van The Beatles. Destijds uitgebracht als double A-sided single, dus ja dat telt.

Maar daarna wordt het moeilijk. ‘Unchained Melody’ van The Righteous Brothers moet er zeker bij, net als ‘Waterloo Sunset’ van The Kinks en ook ‘Fight for your right to party’ van The Beastie Boys. Ik doe verder geen moeite meer; er zijn inmiddels ontelbare klassiekers in al net zo ontelbare submuziekgenres.

Appels & peren
En dat is ook precies het probleem met de Top 2000 Allertijden: een criterium wordt niet gedefinieerd en er worden appels en peren in de blender gegooid. Want let’s face it: Boudewijn de Groot met ‘Avond’ op 3 en de Amazing Stroopwafels op 29, ver verheven boven ‘God only knows’ (nr. 59) en ‘Penny Lane’ (nr. 424) - zo’n lijst neemt toch geen enkele echte muziekliefhebber serieus?
Zeker als er bovendien geen spoor te bekennen is van Sandy Denny, die met ‘Who knows where the time goes’ een van de mooiste nummers allertijden schreef.

Toekomstschrikbeeld
Een Frans Bauer staat weliswaar nu nog maar op 710, maar dat is toch nog altijd 33 punten hoger dan het schandalig laag geklasseerde ‘I heard it through the grapevine’ van Marvin Gaye, om maar eens een echte klassieker te noemen.
Je houd je hart vast voor de komende jaren. Als op termijn de K3-generatie ook mee gaat stemmen, staat dan 'Blub, ik ben een vis!' ruim boven ‘One’ van U2, om maar eens een ridicuul schrikbeeld te noemen?

Het zal overigens de komende dagen mijn kijkgenoegen bij het programma van Matthijs van Nieuwkerk en Leo Blokhuis beslist niet in de weg staan. Dat behoort inmiddels tot de ingewortelde eindejaarsfolklore, ook in Huize Q.

Dat duo zou ik het samenstellen van een Alternatieve Top 100 met echte classics wel toevertrouwen. Tv-idee voor 2009?

At last, de CD van het jaar?

Sommige platenlabels moet je in de gaten blijven houden. 4AD bijvoorbeeld, gespecialiseerd in vooral atmosferische muziek, heeft sinds 1980 onaards mooie dingen uitgebracht van o.a. Dead Can Dance, Cocteau Twins, Le Mystère Des Voix Bulgares en This Mortal Coil. Twee van hun meest recente acts –TV On The Radio en Bon Iver- prijken zelfs op respectievelijk nr. 1 en 8 in OOR Top Tien van 2008.

Daar kan er wat mij betreft last minute nog eentje aan toegevoegd worden, want al snuffelend in de 4AD-catalogus ontdekte ik bij toeval de cd ‘Fordlandia’ van de IJslandse componist Jóhann Jóhannsson.

De 40-jarige Jóhannsson is een veelzijdig baasje: hij schrijft muziek voor zowel theater, dans als film en brengt ook regelmatig cd’s van soloprojecten uit. Zijn vorige maand verschenen vijfde cd is een suite voor 60-koppig strijkorkest, piano, orgel, vrouwenkoor, percussie en elektronica. Klinkt intrigerend? Dat is het ook.

Verstilling & drama
Johansson combineert in ‘Fordlandia’ het mooiste van Michael Nyman, Arvo Pärt en Craig Armstrong tot een eigen muziekidioom. Klinkt nu eens als een intieme, dan weer majestueus meeslepende soundtrack voor een onbestaande film met dromerige en melancholieke ondertoon. In de zich langzaam ontwikkelende, melodieuze sfeerschilderijen vindt de componist de perfecte balans tussen (neo)klassiek en elektronica, waarbij verstilling, drama en dynamiek hand in hand gaan. Horen is geloven, dit laat zich nauwelijks met woorden beschrijven, zo mooi.

Nadat ik ‘Fordlandia’ had gedownload & beluisterd, heb ik deze betoverend mooie herfst/winter-cd gelijk besteld. Want zulke prachtmuziek dient nu eenmaal in volle glorie beluisterd te worden en niet in inferieur MP3-formaat.

Ieder heeft zo zijn dromen. Eén van de mijne is ooit IJsland te bezoeken en daar dan hopelijk het noorderlicht te zien. Als dat er ooit van komt, dan wil ik deze cd op mijn koptelefoon horen ter verheviging van mijn schoonheidsbeleving.

PS
Leuk online kerstcadeau: gezipte gratis 4AD labelpromo is hier te downloaden.

Waar doen we het voor?

Afgelopen jaar volgde ik samen met mijn bibliotheekcollega’s de training 23 Dingen. Doel was vertrouwd te raken met de belangrijkste Web 2.0 ontwikkelingen (RSS, Netvibes, Flickr e.d.) en ons publiek te laten delen in onze nieuw verworven kennis.

Inmiddels wordt er zelfs al druk gebabbeld over Web 3.0, maar blijkt uit recent Nederlands onderzoek dat het grote publiek nog vooral bezig is met de traditionele toepassingen van Web 1.0.

Vraagtekens
Behoorlijk ontmoedigend nieuws, maar ik sta er niet echt van te kijken sinds ik in de eigen vrienden- en kennissenkring voorzichtig probeerde duidelijk te maken waar ik op mijn werk mee bezig was en ben. Mijn ongewenste en onterechte status als computer nerd groeide zienderogen, maar tegelijk zag ik enorme vraagtekens in de ogen van mijn welwillende toehoorders.

Natuurlijk moeten we de bibliotheek verder ontwikkelen als digitaal kenniscentrum, maar hoe overtuigen we onze clientèle van het nut & het gemak van nieuwe internettoepassingen? Kortom, kun je mensen tegen hun zin in gelukkig maken?

Ik ben er nog niet uit. Maar er komt weer een heel nieuw jaar aan waarin we daarover kunnen brainstormen, vergaderen en filosoferen.

Een goed begin

’t Zal weer geen waar wezen: heb ik mezelf uit de naad gewerkt om een kerstreces van twee weken mogelijk te maken, start ik mijn eerste vrije dag snotterig en gammel-grieperig. Ook mevrouw Q verliet voortijdig haar werk om bleek & misselijk de echtelijke sponde te betrekken. Zelfs mijn computer vertoont onverwachte kuren...

Mijn to-do-list voor de komende periode: ontstressen, uitslapen, geestelijk & lichamelijk bijtanken, de nodige cryptogrammen oplossen, stapeltje boeken lezen, de overkill aan gedownloade muziekjes beluisteren & ordenen, mogelijkheden van Bali-vakantie onderzoeken, bijkletsen met vrienden en wellicht is er ook nog tijd voor af & toe een blogpostje.

Als ik dit zo teruglees, krijg ik het nog behoorlijk druk. Kan ik nog een weekje extra bijboeken?

Taalkundige pijngrens

De 19e editie van Het Groot Dictee der Nederlandse Taal werd dit jaar voor het eerst gemaakt door een Vlaamse auteur, Kristien Hemmerechts. En dat hebben we geweten!

De tekst, doorspekt met oud-Hollandsche en uit het Frans afkomstige woorden, bleek een ware gruwel. Met name de vele woorden van katholieke oorsprong (ecclesiastisch, eau des carmes, eschatologisch, schapuliermedaille) leverden ook in Huize Q de nodige verzuchtingen & spelfouten op.

Op zoek naar logica
Meer dan ooit zochten wij (en de deelnemers met ons) naar de logica achter de laatste spellingsregels uit 2005. Wel of niet aan elkaar geschreven, met of zonder verbindingsstreepje, met hoofdletter of toch niet? Te vaak moest de jury haar toevlucht nemen tot het argument ‘Zo staat het in de Dikke Van Dale’. Wat dat betreft onderschrijf ik voor 100% het commentaar in Volkskrantblog en maakte ik precies dezelfde daarin genoemde fouten.

Vermoed trouwens dat ik in dit blogpostje ook weer de nodige spelfouten heb gemaakt. Maar gelukkig leest toch bijna niemand dit, so who cares? O ja, mevrouw Q was als mede-taalliefhebber zelfs danig aangeslagen door dit dictee. Een telefonische hulplijn was wel zo handig geweest.

PS
Mag ik hier licht off-topic nog aan toevoegen dat het van de gekke is dat Van Dale nog steeds niet in zijn totaliteit gratis online staat?

Bush, the Final Days

Tijdens een bezoek aan Bagdad kreeg Sjors Dobbeljoe deze week als afscheidscadeau twee schoenen naar z’n hoofd geslingerd door een woedende Iraakse journalist. Helaas miste het schoeisel rakelings doel (great reflexes George!), maar het gebeuren leverde al snel een stoot fijne staaltjes internethuisvlijt op. Plus op de valreep van 2008 ook nog een nieuw woord: ’haatschoen’.

De nasleep
De journalist in kwestie is inmiddels door een Libische liefdadigheidsorganisatie onderscheiden voor heldenmoed, virtueel schoenengooien is momenteel de grote hit op internet en het Iraakse schoenmerk Alaa Hadda beleeft booming orders.